Ùrachadh mu Dheireadh 19/01/2017
Google pluspinterestShare on Stumble UponShare on RedditFacebookShare on Tumblr
Loch Maree and Ben Slioch

Tha seo air aon de chòig seallaidhean bho litir-chairt de Gheàrrloch.

Tha e a' sealltainn Loch Ma-Ruibhe agus Sleaghach.

Tha Loch Ma-Ruibhe air aon de na lochan as bòidhche an Alba. Suidhichte ann an Ros an Iar, uile thimcheall air tha cuid de na beanntan as eireachdaile san dùthaich. Tha Sleaghach a' toirt buaidh air a' chladach ear-thuath. Tha iomadh eilean san loch 's mòran dhiubh nan dachaigh shàmhach do na tha air fhàgail de choille-ghiuthais àrsaidh dhùthchasach.

A rèir am "Bathymetrical Survey of the fresh water lochs of Scotland" tha an loch 13½ mìltean a dh'fhaid agus dà mhìle aig an àite as leatha . B' e seann ainm an locha Loch Iùbh agus faodaidh e bhith gun robh Abhainn Iùbh, a tha a' sruthadh à Loch Ma-Ruibhe a-steach don loch-mara Loch Iùbh, uaireigin na phàirt de Loch Ma-Ruibhe air neo gun robh an dà loch da-rìreabh nan aon loch.

Tha Loch Ma-Ruibhe a' gabhail an ainm aige bho Naomh Maelrubha, naomh Eireannach a thàinig a dh'Alba ann an 671AD agus a stèidhich eaglais sa Chomraich mus tàinig e gu Loch Ma-Ruibhe far an do stèidhich e eaglais eile air aon de na h-eileanan air an tugadh an uair sin an t-ainm Eilean Ma-Ruibhe

A rèir beul-aithris thàinig prionnsa agus bana-phrionnsa Danmhairgeach a dh'fhuireach air Loch Ma-Ruibhe. Chuir am prionnsa seachad mòran ùine air falbh air a' bhìrlinn aige. Nuair a thilleadh e bhiodh a' bhana-phrionnsa a' cur suas bratach gheal a shealltainn gun robh cùisean mar bu chòir no bratach dhubh mura biodh cùisean gu dòigheil. Dh'fhàs a' bhana-phrionnsa aonaranach amharasach mun duine aice agus gus a dhìlseachd a dhearbhadh chuir i air dòigh gun deigheadh bratach dhubh a thogail agus leig i oirre gun robh i marbh. Nuair a chunnaic am prionnsa i na laighe air a h-eileatrom shàth e biodag na chridhe. Nuair a thuig i an rud uabhasach a bha i air dèanamh ghabh a' bhana-phrionnsa a' bhiodag agus mharbh i i fhèin. Chaidh an tiodhlacadh air an eilean.

Air Eilean Ma-Ruibhe bha tobar a bha ainmeil airson a bhith a' leigheas cuthach. Bha an t-euslainteach air a thoirt deasail timcheal an eilein ann am bàta-ràimh agus air a chur far na cliathaich trì tursan mus robh e air a thoirt dhan eilean far am faigheadh e deoch às an tobar. An uair sin bha bonn air a bhualadh ann an craobh a bha ri làimh. Tha an tobar air tiormachadh ach tha a' chraobh an sin fhathast 's an iomadh bonn aice. Dh'iarr a' Bhanrigh Bhictòria gum biodh bonn air a bhualadh dhan chraoibh nuair a bha i a' fuireach aig Taigh-òsta Loch Ma-Ruibhe ann an 1877.

'S e an t-eilean as motha Eilean Subhainn. Chan eil ainm air an loch air an eilean seo. Bha e do-dhèanta sgrùdadh a dhèanamh air le bàta 's mar sin dh'fheuch snàmhaiche an doimhneachd aige. Gu dearbh tha an loch beag seo nas doimhne na Loch Ma-Ruibhe agus tha an grunnd aige fo ìre na mara.

An-diugh 's iad na trì lochan mòra agus an ceathrad loch nas lugha Teàrmann Nàdair Nàiseanta Eileanan Loch Ma-Ruibhe.

Bha Loch Ma-Ruibhe cuideachd na ionad airson obair iarainn. 'S dòcha gun deach 'iarann puill' a thoirt à grunn àiteachan o chionn ceudan bhliadhnachan ach tha fuigheall obair iarainn nas ùire fhathast ri fhaicinn aig Fuirneis, Leitir Iùbh, an t-ionad iarainn as tràithe san dùthaich, agus aig Fasagh agus aig A' Cheàrdaich Ruaidh.

Tha Sleaghach na beinn fìor dhrùidhteach. Tha i 3210 troigh (981 meatair) a dh'àird 's i na tùrr os cionn a' phìos as doimhne de Loch Ma-Ruibhe ach ged a thà, chan eil innte ach bloigh den àird a bh'innte roimhe. 'S e gneiss ghlas a th' anns an earrainn as ìsle agus clach-ghainmhich san earrainn as àirde, air a leigeil às le aibhnichean mòra o chionn milleanan bhliadhnachan. Bha i cho àrd ri 3 mìle (5 cil) mus deach a bleith le eigh-shruthan

Airson stiùireadh mu bhith a’ cleachdadh ìomhaighean agus susbaint eile, faicibh duilleag ‘Na Cumhaichean air Fad.’
’S e companaidh cuibhrichte fo bharantas clàraichte ann an Alba Àir. SC407011 agus carthannas clàraichte Albannach Àir. SC042593 a th’ ann an High Life na Gàidhealtachd.
Powered by Capture

Loch Ma-Ruibhe agus Sleaghach

ROS: Geàrrloch

1920an; 1930an

cairtean-puist; lochan; beanntan; eileanan; coilltean-giuthais; sgrùdadh bathymetrical; Naomh Maelrubha; Loch Iùbh; eaglaisean; Danmhairgich; prionnsaichean; bana-phrionnsaichean; cùisean-mulaid; tobraichean; caothach; A' Bhanrigh Bhictòria; taighean-òsta

Leabharlainn na Gàidhealtachd

Highland Libraries' Postcard Collection

Tha seo air aon de chòig seallaidhean bho litir-chairt de Gheàrrloch.<br /> <br /> Tha e a' sealltainn Loch Ma-Ruibhe agus Sleaghach.<br /> <br /> Tha Loch Ma-Ruibhe air aon de na lochan as bòidhche an Alba. Suidhichte ann an Ros an Iar, uile thimcheall air tha cuid de na beanntan as eireachdaile san dùthaich. Tha Sleaghach a' toirt buaidh air a' chladach ear-thuath. Tha iomadh eilean san loch 's mòran dhiubh nan dachaigh shàmhach do na tha air fhàgail de choille-ghiuthais àrsaidh dhùthchasach. <br /> <br /> A rèir am "Bathymetrical Survey of the fresh water lochs of Scotland" tha an loch 13½ mìltean a dh'fhaid agus dà mhìle aig an àite as leatha . B' e seann ainm an locha Loch Iùbh agus faodaidh e bhith gun robh Abhainn Iùbh, a tha a' sruthadh à Loch Ma-Ruibhe a-steach don loch-mara Loch Iùbh, uaireigin na phàirt de Loch Ma-Ruibhe air neo gun robh an dà loch da-rìreabh nan aon loch.<br /> <br /> Tha Loch Ma-Ruibhe a' gabhail an ainm aige bho Naomh Maelrubha, naomh Eireannach a thàinig a dh'Alba ann an 671AD agus a stèidhich eaglais sa Chomraich mus tàinig e gu Loch Ma-Ruibhe far an do stèidhich e eaglais eile air aon de na h-eileanan air an tugadh an uair sin an t-ainm Eilean Ma-Ruibhe<br /> <br /> A rèir beul-aithris thàinig prionnsa agus bana-phrionnsa Danmhairgeach a dh'fhuireach air Loch Ma-Ruibhe. Chuir am prionnsa seachad mòran ùine air falbh air a' bhìrlinn aige. Nuair a thilleadh e bhiodh a' bhana-phrionnsa a' cur suas bratach gheal a shealltainn gun robh cùisean mar bu chòir no bratach dhubh mura biodh cùisean gu dòigheil. Dh'fhàs a' bhana-phrionnsa aonaranach amharasach mun duine aice agus gus a dhìlseachd a dhearbhadh chuir i air dòigh gun deigheadh bratach dhubh a thogail agus leig i oirre gun robh i marbh. Nuair a chunnaic am prionnsa i na laighe air a h-eileatrom shàth e biodag na chridhe. Nuair a thuig i an rud uabhasach a bha i air dèanamh ghabh a' bhana-phrionnsa a' bhiodag agus mharbh i i fhèin. Chaidh an tiodhlacadh air an eilean.<br /> <br /> Air Eilean Ma-Ruibhe bha tobar a bha ainmeil airson a bhith a' leigheas cuthach. Bha an t-euslainteach air a thoirt deasail timcheal an eilein ann am bàta-ràimh agus air a chur far na cliathaich trì tursan mus robh e air a thoirt dhan eilean far am faigheadh e deoch às an tobar. An uair sin bha bonn air a bhualadh ann an craobh a bha ri làimh. Tha an tobar air tiormachadh ach tha a' chraobh an sin fhathast 's an iomadh bonn aice. Dh'iarr a' Bhanrigh Bhictòria gum biodh bonn air a bhualadh dhan chraoibh nuair a bha i a' fuireach aig Taigh-òsta Loch Ma-Ruibhe ann an 1877.<br /> <br /> 'S e an t-eilean as motha Eilean Subhainn. Chan eil ainm air an loch air an eilean seo. Bha e do-dhèanta sgrùdadh a dhèanamh air le bàta 's mar sin dh'fheuch snàmhaiche an doimhneachd aige. Gu dearbh tha an loch beag seo nas doimhne na Loch Ma-Ruibhe agus tha an grunnd aige fo ìre na mara.<br /> <br /> An-diugh 's iad na trì lochan mòra agus an ceathrad loch nas lugha Teàrmann Nàdair Nàiseanta Eileanan Loch Ma-Ruibhe.<br /> <br /> Bha Loch Ma-Ruibhe cuideachd na ionad airson obair iarainn. 'S dòcha gun deach 'iarann puill' a thoirt à grunn àiteachan o chionn ceudan bhliadhnachan ach tha fuigheall obair iarainn nas ùire fhathast ri fhaicinn aig Fuirneis, Leitir Iùbh, an t-ionad iarainn as tràithe san dùthaich, agus aig Fasagh agus aig A' Cheàrdaich Ruaidh.<br /> <br /> Tha Sleaghach na beinn fìor dhrùidhteach. Tha i 3210 troigh (981 meatair) a dh'àird 's i na tùrr os cionn a' phìos as doimhne de Loch Ma-Ruibhe ach ged a thà, chan eil innte ach bloigh den àird a bh'innte roimhe. 'S e gneiss ghlas a th' anns an earrainn as ìsle agus clach-ghainmhich san earrainn as àirde, air a leigeil às le aibhnichean mòra o chionn milleanan bhliadhnachan. Bha i cho àrd ri 3 mìle (5 cil) mus deach a bleith le eigh-shruthan