Ceiltich, Cruithnich, Lochlannaich

Tha ainmean àite gar cuideachadh gu bhith ag ionnsachadh mu phàtarain tuineachaidh dhaoine mar na Ceiltich agus na Lochlannaich.

Bha aub a' ciallachadh 'uisge na beatha, naomhachd' dha na daoine a bha a' fuireach ann am bailtean Linn an Umha o chionn 4,000 bliadhna. Tha an eilimeid seo fhathast againn ann an abhainn (Avon).

Bha na Ceiltich measail air a bhith a' sealg nan torc agus chì sinn sin san ainm Chruithneach Air-cardden (Urchardain) - aig an doire.

Nuair a thàinig na Gàidheil à Èirinn, thug iad leotha ainmean Gàidhlig mar Achadh na seileach (Achnashellach) Achadh na Sian (Achnasheen) - 'sian' = gaoth is uisge, Druim a' choirc (Drumchork). Tha obraichean cuideachd a' nochdadh: Baile-gobhainn (Balgowan); Achadh na Cairidh (Achnacarry) 'cairidh' = àite sam biodh iasg ga ghlacadh. Tha craobhan, lusan is beathaichean cumanta: Beinn Damh; Creag na h-Iolaire. Chì sinn na slighean a ghabh miseanairidhean Ceilteach bho ainmean mar Loch Maruibhe, a tha air ainmeachadh air a' mhiseanairidh Ceilteach, Maolrubha, a bha a' fuireach air a' Chomraich.

Thuinich na Lochlannaich air an taobh an iar agus sa cheann a tuath agus tha ainmean Lochlannach air feadh na sgìre. Smaoinich air na th' ann de dh'ainmean Lochlannach anns na h-Eileanan Siar (Sgalpaigh, Miùnlaigh, Tairbeart), anns an Eilean Sgitheanach (Tròndairnis, Bhatarnais, Ratharsair) agus air taobh siar Rois (Diabaig, Sìldeag, Eàrradal).

Glè thric, bidh na h-ainmean Gàidhlig agus Lochlannach a' dol an lùib a chèile. 'S e baile air a thrèigsinn air rubha Àird Nis a th' ann am Peighinn Meadhanach. Tha an rubha ann an Caolas Arasaig, eadar Loch nan Uamh is Loch Ailleart. Chan eil dad ach bothan a tha luchd-coiseachd a' cleachdadh air fhàgail den bhaile.

Tha an t-ainm Peighinn Meadhanach a' sealltainn mar a bha na Lochlannaich a' roinn an fhearainn. B' e fearann mòr a bhathar den bheachd a bheireadh toradh gus unnsa airgid airson màl a bh' ann an tìr-unga. Bha fichead peighinn, no tuathanas, air gach tìr-unga. Tha an dara pàirt den ainm on Ghàidhlig 'meadhan'

Leugh an teacsa agus an uair sin freagair na ceistean a leanas.

Ceistean

1.  
   1. Cleachd na sanasan gu h-ìseal agus obraich a-mach dè na faclan Gàidhlig on tàinig na h-ainmean seo.
      1. Blairmore
      2. Kingussie
      3. Balbeggie
   2. Cleachd an teacsa agus na sanasan gu h-ìseal no faclair airson ciall nan ainmean seo obrachadh a-mach.
      1. Drumnadrochit
      2. Kinlochdamph

      Faclan cuideachaidh:
      ceann	mòr	giuthas	drochaid	blar
      beag	baile	ath	damh	druim

2. Cleachd na sanasan sa bhogsa agus obraich a-mach dè tha na h-ainmean seo, a thàinig bho fhaclan Lochlannach, a' ciallachadh.
   1. Laxford
   2. Shieldaig
   3. Dingwall

   Facal Lochlannach	ciall
   lax	bradan
   vollr	àite
   fiord	loch
   sild	sgadan
   thing	pàrlamaid
   vik	bàgh

3. Mìnich ciamar a fhuair Peighinn Meadhanach an t-ainm.