Am Baile logo Back to the Main site
Image

Croitearachd

8. Buain Mhòna

priont an duilleag seo

A' buain na mòna

Mar as trice bidh daoine a' buain mòine mu dheireadh an earraich le inneal air a bheil tairsgeir (no toirsgian) air a bheil làmh fhada de dh'fhiodh le iarann geur aig ceart-cheàrn air aon cheann. An toiseach bidh an sgrath air a rùsgadh bhon pholl-mhònach. Tha a' mhòine, a tha ris a-nis, air a buain leis an tairsgeir agus tha na fàdan air an tilgeil a-mach às a' pholl-mhònach ach an tiormaich iad. Anns an dealbh tha aon duine a' buain 's am fear eile a' tilgeil; ach glè thric nì an aon duine an dà ghnìomh. Bidh an seòrsa tairisgeir ag atharrachadh bho àite gu àite a rèir 's dè an seòrsa mòna a tha ga buain. 'S urrainn do dheagh neach-buain 1,000 fàd a bhuain ann an latha.

Aon uair 's gu bheil na fàdan tioram thèid an toirt dhachaigh dhan chroit agus thèid cruach mhòr a thogail leotha. Tha na cruachan tric coltach ri cumadh an taigh-croite - leathann, lùbte aig gach ceann agus a' caolachadh gu bior aig mu 2 mheatair a dh'àirde. Bidh iad eadar 4 agus 14 meatairean a dh'fhaid. Bidh cruachan air an togail a rèir cleachadh na sgìre is faodaidh cruach air a deagh thogail a bhith mar obair ealain. Bidh cruachan mòna a' toirt fasgadh a bharrachd do thaighean. Faodaidh uimhir ri 15,000 - 18,000 fàd a bhith air an losgadh ann an taigh-croite thairis air bliadhna.

Brùth an seo airson an ìomhaigh a dhèanamh nas motha. Leugh an teacs agus, an uair sin, freagair na ceistean a leanas.

Ceistean

  1. Carson a tha a' mhòine air a buain as t-earrach is chan ann gu math nas fhaide dhen bhliadhna?
  2. Saoil dè ghabhadh dèanamh leis an sgrath aon uair 's gu bheil am poll-mònach air a bhuain?
  3. Cia mheud latha a' buain a tha a dhìth airson gum bi mòine gu leòr ann dhan dachaigh an ath bhliadhna?
  4. Saoil carson nach eil mòine ga cleachdadh mar chonnadh mar a bha?
  5. Saoil carson a bhiodh e tàmailteach nan deigheadh buain mòna à cleachdadh?